UDHËZIMI/ Shkeljet tatimore, masat e gjobave dhe kur biznesmeni futet në burg

Gjoba dhe kallëzime penale do të aplikohen për ata që do të gjenden me shkelje tatimore në operacionin e kundër informalitetit që do të nisë në shtator. Mbi procedurat e kontrolleve dhe verifikimeve pranë subjekteve tatimore, drejtorja e Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve, Brisida Shehaj, ka firmosur para dy javësh një udhëzim të posaçëm, ku përcaktohen dënimet ndaj shkeljeve administrative e tatimore dhe dokumentimi i provave. Udhëzimi u drejtohet strukturave të Verifikimit në Terren dhe Hetimit Tatimor (Task-Forcë).

Udhëzimi
Objekt i verifikimeve apo kontrolleve, sipas udhëzimit janë kryesisht shkeljet që kanë lidhje me regjistrimin në organin tatimor, me dokumentimin e mallrave, me dokumentimin e shitjeve dhe lëshimin e faturave tatimore, deklarimin e punonjësve, me përdorimin e pajisjeve fiskale dhe sistemeve të monitorimit të qarkullimit, si dhe me afishimin e çmimeve. Udhëzimi kërkon që çdo shkelje e ligjit të jetë e dokumentuar në mënyrë të plotë dhe të saktë sipas ligjit për procedurat tatimore, raporton gazeta “Shqip”.

Regjistrimi
Gjatë kontrolleve që lidhen me regjistrimin në organin tatimor, sipas udhëzimit, mbahet parasysh se çdo person që kryen veprimtari ekonomike tregtare, detyrohet të regjistrohet në organin tatimor që me fillimin e kësaj veprimtarie, duke u pajisur me certifikatën e regjistrimit në organin tatimor, e cila përmban edhe numrin e identifikimit të personit të tatueshëm (NIPT). Nëse identifikohen persona që ushtrojnë veprimtari tregtare të paregjistruar në organin tatimor, përveçse u mbyllet menjëherë aktiviteti dhe konfiskohen të gjitha materialet, u propozohet organeve kompetente pezullimi i lejes/licencës/autorizimi për ushtrim veprimtarie.

Pajisjet fiskale
Sipas udhëzimit, për mos-instalim të pajisjes fiskale apo sistemit të monitorimit të qarkullimit tatimpaguesi dënohet me gjobë dhe kallëzim penal.
Çdo konstatim i mëpasshëm i mos-instalimit të pajisjes fiskale ose sistemit të monitorimit të qarkullimit, si shkelje e përsëritur, konsiderohet evazion tatimor dhe administrata tatimore bën kallëzim penal për tatimpaguesin.

Karburantet
Në aplikimin e dënimeve, ligjvënësi ka parashikuar faktin se tatimpaguesi e ka shkeljen për herë të parë apo të përsëritur. Udhëzimi e vë theksin edhe te kontrolli i pikave të karburantit. Sipas vendimit të qeverisë, në prill 2015 për sistemin e monitorimit e qarkullimit për tregtimin e karburanteve duhet të funksionojë në regjim automatik sipas rregullit të detyrueshëm “pa kupon s’ka karburant”. Në rast të defekteve të pajisjes fiskale duhet që të mos funksionojë dispeçeri deri në çastin e rregullimit të kësaj anomalie.

Mosdeklarimi i të punësuarve
Nëse nga verifikimi dhe kontrolli në vendndodhjen e biznesit rezulton se tatimpaguesi nuk ka deklaruar në organin tatimor çdo të punësuar rishtazi, të paktën një ditë kalendarike përpara fillimit të punës, përveç detyrimit për pagimin e shumës së detyrimeve tatimore dhe kontributeve të sigurimeve shoqërore e shëndetësore, të llogaritura nga data e konstatimit, dënohet me gjobë për çdo punonjës të padeklaruar.

Dokumentet e mallrave
Të gjithë personat e tatueshëm, subjekte të tatimit mbi vlerën e shtuar apo tatimit mbi fitimin e biznesit të vogël, mallrat në gjendje në çdo vend biznesi, mallrat në transport apo mallrat në përdorim për çfarëdo arsye qoftë, janë të detyruar t’i justifikojnë me dokumentin e nevojshëm tatimor. Udhëzimi specifikon rastet e lëvizjes së mallrave nga dogana në magazinë, për furnizimet e mëdha me shumë mjete transporti, për lëvizjet e brendshme (brenda filialeve të së njëjtës ndërmarrje), nga vendi i prodhimit te dyqani, gjatë transportit nga palë të treta (shoqëri transporti), madje edhe tregtia e mallrave “derë më derë”.

Gjobat dhe Sanksionet

tatimet_copy_1 10 000 lekë – Për subjektet, biznes i vogël, të paregjistruara
15 000 lekë – Për subjektet e tjera, të paregjistruara
50 000 lekë – Për subjektet, biznes i vogël, që nuk kanë kasë fiskale dhe nuk lëshojnë kupon tatimor
200 000 lekë – Për subjektet, e tatim-fitimit, që nuk kanë kasë fiskale dhe nuk lëshojnë kupon tatimor
100 000 lekë – Për subjektet, biznes i vogël, që nuk kanë kasë fiskale dhe nuk lëshojnë kupon tatimor, pas paralajmërimit të parë
300 000 lekë – Për subjektet, e tatim-fitimit, që nuk kanë kasë fiskale dhe nuk lëshojnë kupon tatimor, pas paralajmërimit të parë
Kallëzimi Penal – Pas çdo konstatimi të mëpasshëm të mos-instalimit të pajisjes fiskale ose sistemit të monitorimit të qarkullimit, si shkelje e përsëritur, konsiderohet evazion tatimor dhe administrata tatimore bën kallëzim penal për tatimpaguesin.
50 000 lekë – Për subjektet, biznes i vogël, për çdo të punësuar të pa deklaruar
500 000 lekë – Për subjektet, tatim-fitimi, për çdo të punësuar të pa deklaruar
Kallëzim Penal – Pas çdo konstatim i përsëritur i mosdeklarimit të punonjësve, pas aplikimit të dënimit administrativ, konsiderohet evazion tatimor dhe administrata tatimore bënë kallëzimin penal për tatimpaguesin.
10 000 lekë – Për çdo deklaratë për të punësuarit, të pa dorëzuar apo të dorëzuar jashtë afatit
Konfiskim Malli & Kallëzim Penal – Kur konstatohet mungesë e dokumentacionit, mallrat konfiskohen. Me kërkesë të tatimpaguesit, masa e konfiskimit zëvendësohet me pagesën e menjëhershme të një gjobe, të barabartë me vlerën e tregut për të njëjtin mall. Gjithashtu, administrata tatimore ushtron edhe të drejtën për të kallëzuar penalisht tatimpaguesin që e ka rast të përsëritur.