a.Cfarë ka ndodhur
Një reels ku Presidenti Donald Trump deklaron heqjen e non grata për kreun e PD-së, Sali Berisha është një shembull tjetër se si përmes Inteligjencës Artificiale mund të ndërtohen video të ndërthurura me kontekstin në mënyrë të shpejtë dhe për audienca me njohuri të zbehta për këto lloj teknologjish ato ngjajnë tërësisht si të vërteta,
Reel është endë në qarkullim në këtë link:
Video zgjat 47 sekonda dhe paraqet Presidentin Trump teksa deklaron në audio e video heqjen e percaktimi non grata për kreun e PD-së, Sali Berisha.
Pas skanimit te videos me tools-in e percaktuar gjendet se reel është deepfake në masën 81%. Më poshtë janë të dhënat
avatarify:NO DEEPFAKE DETECTED(30%)
deepëare:NO DEEPFAKE DETECTED(39%)
seferbekov:DEEPFAKE DETECTED(81%)
Ensemble: DEEPFAKE DETECTED(54%)
Përqindjet e mësipërme sipas tools të metodologjisë janë të ndryshme nga njëri tek tjetri pasi video në vetevete, pra vetëm pamjet e Trump, nuk kanë modifikime, por audio është tërësisht krijim përmes AI.
b.Konteksti
Kreu i PD, Sali Berisha është përvcaktuar nongrata në SHBA nga DASH në vitin 2021. Ky përcaktim u shoqërua me dobbësimin e opozitës në Shqipëri. Berisha akuzoi Sekretarin e Shtetit Blinken se përcaktimi ndaj tij ishte fryt i lotimit të Soros dhe qeverisë shqiptare. Me ndryshimin e administratës në SHBA dhe ardhjen në krye të Presidencës së Trump një kundërshtar i fortë i Soros në SHBA, ka pritshmëri për heqjen e përcaktimit për Berishën. Kjo nuk ka ndodhur ende. Më 1 maj ka zgjedhje parlamentare në Shqipëri dhe për këtë shkak shpërndarja e kësja video mund të besohet nga shumë ndjekës të rrjeteve sociale. Ajo është shpërndarë 111 nga llogaria e krijuesit të saj cfarë do të thotë se është virale.
c.Nje kerkim me i thellë
Video është publikuar në një llogari personale të një anëtari të rrjetit në Facebook, llogari e cila përmban postime favorizuese për Partinë Demokratike, partia më e madhe e opozitës. Llogaria ka 2.4K miq dhe është e hapr që në vitin 2016.
Pjesa në audio përman deklaratën e Trump që thekson se jemi mbledhur për ti hequr përcaktimin non grata Sali Berishës. Trump ndër të tjera, sic theksohet në video, I uron suksese në zgjedhjet e majit , kreut të PD-së ndërsa thekson se Shqipëria tani po qeveriset nga një qeveri kukull e Sorosit që e ka kthyer vendin në narkoshtet.
d.Fluksi i videos
Video është shpërndarë në rrjetin social Facebook 111 herë, ka pasur like dhe 4 komente. Video është publikuar me 8 prill 2025 dhe vijon të jetë në qarkullim në rrjete sociale.
e.Si është lajmi, ose nuk ka lajm
Reel i postuar në Facebook është lajm i rremë ndërtuar me teknikat e deepfake ku një video reale është ndërthurur me një audio krijuar nga përmes AI. Nuk ka ende asnjë vendim nga administrata amerikane në lidhje me statusin e përcaktimit të kreut të PD-së, Sali Berisha.
Konteksti dhe debatet rreth mundësisë për heqjen e përcaktimit nga administrata amerikane e bëjnë këtë reel të jetë i besueshëm në grupe audiencash me informacion të varfër apo me pak interes ndaj zhvillimeve politike.
Shqyrtimi i mesiperm është zhvilluar me mbështetjen e projektit rajonal “SMART Balkans – Shoqëria Civile për Vlera të Përbashkët në Ballkanin Perëndimor” të zbatuar nga Centar za promociju civilnog društva (CPCD) në bashkëpunim me Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim (IDM),dhe Qendra për Kërkim dhe Politikëbërje (CRPM) dhe i mbështetur financiarisht nga Ministria e Punëve të Jashtme të Norvegjisë (NMFA). Përmbajtja e shqyrtimit te mesiperm është përgjegjësi e vetme e zbatuesve të projektit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Ministrisë së Punëve të Jashtme Norvegjeze (NMFA). Qendra per Transparence dhe Informim te Lire (qTIL)
